از سال 1384 تا کنون حدود یک میلیارد افغانی بانکنوت های فرسوده از بازار های شهر کابل جمع آوری و حریق شده است.

 این مطلب را ایمل هاشور مسوول دفتر اسناد و ارتباط بانک مرکزی کشور بیان نموده افزود که ریفورم پولی در سال 1381 در کشور پیاده شده و از سال 1384 جمع آوری پول های کهنه و مندرس آغاز شده است.

 در حال حاضر بیشتر بانک نوت های ده، بیست، پنجاه و صد افغانیگی کهنه و فرسوده شده و حتا شماری از این پول ها غیر قابل استفاده می باشد.

 محمد جان یک تن از صرافان سرای شهزاده کابل می گویدکه این بانکنوت ها به دلیل استفاده بیش از حد در معاملات روزانه مردم  ،کهنه و فرسوده شده اند.

 وی افزود که عمده فروشان، بانکنوت های فرسوده و مندرس را نمی گیرند و اگر بگیرند به ارزش پایین تر محاسبه می کنند.

 رحمان یک تن از دوکانداران کارته سه کابل می گوید که فروش آنان به صورت پرچون بوده و بیشتر پول های فرسوده 10، 20، 50 افغانی می گیرند، اما زمانی که وی می خواهد اجناس را از تاجران به صورت عمده خریداری کند پول های فرسوده و خورد را نمی گیرند.

 وی افزود اگر اصرار نمایی که پول خورد و فرسوده را بگیرد قیمت اجناس شان را تاجران بلند می برند.

 این در حالیست که بر اساس قوانین بانکی در کشور ، تبادله بانکنوت های افغانی با تفاوت قیمت، عمل غیر قانونی پنداشته میشود.

 در همین حال مسوولان بانک مرکزی می گویند که شهروندان میتوانند بانکنوت های فرسوده را به بانک بیاورند و آن را با پول جدید تبادله نمایند.

 عبدالقدیر فطرت رییس بانک مرکزدر مورد چنین می گویدکه آنها در زمینه امنیت پولی ترتیبات دارند تا مواد ترکیبی بانکنوت ها را بلند ببرند.

 وی افزود که در حال حاضر در ترکیب بانکنوت های افغانی، نود درصد کتن و فایبر ( مواد مخصوص استفاده  برای کاغذ بانکنوت) به کار رفته از سوی دیگر در کشور تقریبا تمام معاملات روزانه تجارتی از پول نقد استفاده می شود، در حالی که در بسیاری از کشور ها در معاملات روزانه از پول نقد استفاده نشده و از سیستم کریدت کارت و استفاده از چک ها معمول می باشد.

 در همین حال نورخان حیدری آمر عمومی خطرات مالی بانک مرکزی افغانستان می گوید:((در نگهداری بانکنوت ها کار برد شهروندان مهم است.))

 

وی افزود که متاسفانه اکنون در کشور فرهنگ نگهداری پول وجود ندارد و مردم پول را به صورت ابتدایی در جیب های شان نگهداری می نمایند.

 منبع یادشده می گوید که در کشور های پیشرفته در بخش نگهداری پول برای شاگردان آموزش داده می شود.

 هم چنان وی افزود که چاپ و طبع پول به توان مالی هر کشور تعلق دارد تا کیفیت و نوعیت آن را چی گونه تعیین می کنند.

 به گفته مسوولین بانک مرکزی افغانستان در حال حاضر حدود 60 تا 70 میلیارد دالر در کشور در دوران  می باشد و نظر به وضعیت اقتصادی کشور این مقدار پول ، روز تا روز در تغییر قرار دارد.

 در حالیکه مردم از کیفیت پایین پول ها شکایت دارند، اما کارشناسان می گویند که فرهنگ پایین نگهداری پول و معمول نبودن چک های بانکی در معاملات، دلیل عمده فرسوده گی پول ها به شمار میرود.

 

  اداره انکشاف صادرات افغانستان می گوید که وابستگی به بندر کراچی تاثیرات منفی را روی صادرات کشور گذاشته است.

روح الله احمدزی مسوول روابط عامه اداره انکشاف صادرات افغانستان گفت که ترانزيت کالا ها در کشور بيشتر از طريق بحر تامين ميشود، زیرا مصارف انتقالات از طريق هوا قيمت  تمام ميشود .

وی می گوید که روی همین دلیل افغانستان بیشتر در معاملات تجارتی اش وابسته به کشور پاکستان به خصوص بندر کراچی می باشد .

او افزود :  ((کاهش ارزش کلدار تاثیرات سوء را بالای صادرات کشور بجا می گذارد.))

آقای احمدزی  درعين حال  علاوه ميکندکه بيشتر صادرات کشور به خصوص قالين و ميوه خشک و تازه از طريق پاکستان به کشور های عربي و هندوستان صورت ميگيردُ، بنابر این پایین آمدن ارزش کلدار پاکستانی در برابر دالر ازعلت های اساسی اند که ارزش کالا های صادراتی افغانستان را کاهش داده است.

 درعين زمان  به گفته شماری ازمولدین قالین در یک ماه گذشته از یک سو در شمار بافنده گان قالین کاهش رو نما شده، ازسوی دیگر در صادرات این صنعت  نیز پنجاه در صد کاهش به عمل  آمده است.

محمد رسول یک تن از قالین بافان که در حال حاضر این شغل را رها نموده است می گوید که 95 در صد قالین کشور به پاکستان و ازآنجا  به جا ها ي ديگرصادر می شود.

وی افزود که به همین منظور است که پایین آمدن ارزش کلدار در مقابل دالر بالای روند کاری آنان تاثیر نموده و وعده ي پیشه  قالین بافی را ترک نموده اند .

دراين حال نظربه شرایط موجود  سیاسی در پاکستان و نوسانات در کلداريا پول رایج آن ،  مولدین و صادر کننده  گان قالین که معاملات شان به کلدار پاکستاني مي باشد، متضرر نيز شده اند.

 

نظر به ارقام انجمن توليدي و صادراتي قالين کابل در حال حاضر 60 درصد نسبت به سال گذشته در توليدات قالين کاهش به وجود آمده است.

 محمد هادی فرزام، رییس اتحادیه قالین بافان کابل ضمن تاييد مطلب بالا ، می گوید:((هم اکنون بیشتر قالین بافان به شغل های دیگر روي آورده اند چون ارزش کلدار پایین است، در قالین بافی ضرر می کنند.))

 

به گفته وی اگر این مشکل حل نشود ممکن این ارقام   افزایش یابد چرا که  ارزش  کلداريا روپیه  پاکستان  پایین است واين موضوع  تاثیر مستقیم بر صادرات افغاني   دارد.

 

 از این جهت است که مسوولان اداره انکشاف صادارات افغانستان با ابراز نگرانی مدعی اند  که بیم آن می رود تا شماری از مولدان قالین از آن دست کشیده و این صنعت به رکود مواجه شوند.

 

گفته می شود که افغانستان سالانه در حدود 5 در صد صادرات دارد و قالين، ميوه تازه و خشک، حبوبات و محصولات حيواني، پوست قره قل، سنگ هاي قيمتي و نيمه قيمتي، و نباتات طبي از جمله عمده ترين اقلام صادراتي آن به حساب می آید.

 چنانچه سالانه تنها  از درک  صادرات قالین ۷۰ میلیون دالر در آمد کشوراست  ، در حالی که۹۰ درصد قالین افغانستان به نام پاکستان صادرشده  و آن کشور سالانه ۲۵۰ میلیون دالر از این بابت عواید بدست میاورد.

 اما راه حل مشکل وابستگی اقتصادي کشورازپاکستان کدامها بوده میتواند ؟

 کار شناسان اقتصا دی به این عقیده اند که وصل نمودن افغانستان به راه های ترانزیتی دیگر میتواند کشور را از این مشکل نجات بدهد.

 به گفته آنان فعال سازی بنادر تجارتی چابهار، و راه اندازی خط ریل که کشور را به آسیای مرکزی وصل می نماید، طرح های انجام ناشده است که از تعلل و ضعف مدیریت دولت ناشی میشود والا  ميتواند خود ازراه های حل مشکل یادشده بشمار آیند.

 باید گفت که بندر چاه بهار که کاراحداث آن  ازچندسال به این سو آغازگردیده با فعال شدنش نه تنها صادرات کشورازطریق آن به هند واروپا ممکن میگردد بلکه ازلحاظ اقتصادی وسیاسی افغانستان ازفشارهای کشورهمسایه پاکستان رهایی مییابد.

 

در حالی که دولت مارکیت ها و محلات فروش مواد مخدر را شناسایی نموده مگر برای جلوگیری آن کدام اقدامی نکرده است.

 

احمد فرهاد حبیبی مسوول مرکز مشاوره و رهنمایی معتادین در کابل می گوید:((شماری از معتادین را که آنها تداوی می نمایند می گویند که مسوولین دولتی با فروشنده های مواد مخدر، رابطه دارند.))

 شیرجان که شش سال می شود به مواد مخدر معتاد است  ،می گوید:((    در پل خشک دشت برچی ،چهار قلعه وزیر آباد در پشت حمام (نذیر) ، کابل ننداری واصل آباد وخانه علم وفرهنگ ، مواد مخدر بفروش میرسد ))    او میگویدکه در حال حاضر در این ساحات معتادین با وضیعت رقتبار شب وروز شان را سپری می نمایند .

 به گفته وی درمنطقه واصل آباد  که مواد مخدر بصورت عمده بفروش می رسد ،نرخ آن نسبت به محلات دیگر، نازلتر است .

 به گفته وی فروشنده ها  در این محل ،مواد را در پوری ها می اندازند وهر پوری را به صد افغانی بفروش می رسانند در حالیکه در خانه علم فرهنگ همان پوری ها به 120 افغانی بفروش می رسد .

  با این حال مسوولین وزارت مبارزه با مواد مخدر می گویند که آنها در تلاش اند تا فروشنده های اصلی  و دست اول باند های مافیا  یی را شناسایی نمایند.

 هم چنان این وزارت از عملیات مشترک  شان با ارگانهای امنیتی  بخاطرجمع آورى معتادان مواد مخدر و فروشندگان آن در شهر کابل نیز خبر میدهد.

  زلمی افضلی سخنگوی وزارت مبارزه با مواد مخدر در مصاحبه اختصاصی با ما گفت که در حال حاضر  کارمندان این وزارت با  پولیس  یکجاعملیات مخفی را در ساحات  یی که فروشنده گان      مواد مخدر بسر می برند آغاز نموده اند.

 به گفته وی از عملیات مخفی  آنها مدت شش ماه می گذرد  وتعدادی را  نیز دستگیر کرده اند . موصوف از افشاءنام بازداشت شده ها خود داری نمود

او علاوه نمود که شواهد واسناد معتبر را دریافت نموده اند تا  بوسیله آن    قاچاقبران را رد یابی نمایند .

 خانم مهناز مشاور روانی مرکز مشاوره ورهنمایی معتادین علاوه نمود :(( اگر پرچون  فروشان مواد مخدر و ياساقيان محلى وجود نداشته باشند ؛  معتادين قادربه دريافت مواد مخدر نميباشند.))

 به گفته وى همين پرچون فروشان هستند که مردم را براى استعمال  مواد مخدر تشويق ميکنند .

خانم مهناز علاوه نمود ،بدون شک همين پرچون فروشان با شبکه هاى قاچاقچيان به سطح ملی و بين المللى، ارتباط دارند .

 با آنکه شمار معتادین مواد مخدر را منابع دولتی بیشتر از یک ونیم میلیون نفر گزارش میدهند  گفته میشود که شمار این اشخاص  رو به افزایش می باشد .

بادام افغانستان در جریان سال روان بازار خوبی را در کشور های آسیایی به ویژه هندوستان داشته است. 

 بادام یکی از اقلام مهم صادراتی در میان میوه های خشک بوده که در خارج از کشور بازار خوب را دارا می باشد.

 روح الله احمدزی مسوول روابط عامه اداره انکشاف صادرات افغانستان می گوید :((در جریان سال روان 280 هزار تن بادام به خارج از کشور صادر شده است که از این مدرک شش میلیون دالر عاید بدست آمده است.))

 به گفته صادر کننده گان بادام، در جریان دو دهه اخیر تولید بادام نسبتاً کاهش یافته است.

 آنان دلیل این امر را خشکسالی و نا امنی ها در ساحاتی که این میوه حا صل می دهد ،عنوان می نمایند.

 شاه ولی دهقان در ولسوالی نوزاد ولایت هلمند می گوید که این ولسوالی از نظر آب و هوا برای رشد ونموی بادام خوب است.

 وی علاوه میدارد که در سال های قبل در ساحه یاد شده  این میوه بیشتر حاصل می داد ولی حالا به دلیل نا امنی ها حاصلات میوه مذکور جمع آوری نمیگردد.

 مسئوولین ریاست زراعت ولایت هلمند می گویند که ساحات شمالی هلمندبرای تولید بادام بهتر می باشد ، متاسفانه در دست نیروی های مخالف دولت  قرار دارد.

 غلام نبی رییس زراعت ولایت هلمند می گوید :(( اگر موسسات خارجی در زمینه بهبود حاصلات بادام توجه نمایند این میوه رشد خوب نموده وعاید خوب از آن بدست می آید.))

 در این حال مسوولین اداره انکشاف صادرات افغانستان مدعی اند  که اگر توجه جدی در زمینه تولید این میوه صورت گیرد بدیل خوب برای کوکنار شده می تواند چون بگفته آنان ارزش آن بلند می باشد.

 مسوول روابط عامه اداره انکشاف صادرات افغانستان اضافه میدارد:(( با وجودی که تولید با دام درحال حاضر کاهش یافته، اما در صادرات آن نسبت به سال قبل  18 در صد افزایش بعمل آمده است.))

 وی افزود ،اگر امکانات وفابریکه ها برای  بسته بندی این میوه در داخل کشور ایجاد  گردد و صادرات آن به اروپا وامریکا از سر گرفته شود تا سال 2015  امکان دارد از این مدرک، سالانه حدود 50 میلیون دالر عاید دولت بدست آید.

 آقای احمدزی علاوه نمود که کشور ایران در زمینه بسته بندی بادام با تجار افغانی اعلام همکاری نموده است. 

گفته می شود که  بادام در ولایات شمال شرق ،جنوب و جنوب شرق بیشترحاصل میدهد.

 باید گفت ازمقدارمجموعی صادرات بادام ، بیشترین مقدارآن به کشورهند وسایرکشورهای آسایی صورت گرفته است

کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان می گوید موارد نقض حقوق بشر در کشور، به تناسب سال گذشته تا دو برابر افزایش یافته است.

نادر نادری سخنگوی کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان می گوید :((وضعیت حقوق بشر نسبت به سال های گذشته رو به وخامت می باشد.))

وی علاوه نمود ادامه کشتار غیر نظامیان در کشور در نتیجه عملیات نظامی و حملات گروه های مخالف دولت، از جدی ترین موارد نقض حقوق بشر است.

به باور مسوولان کمیسیون مستقل حقوق بشر ادامه فرهنگ معافیت درافغانستان، و سهل انگاری در پیگرد قانونی و با زپرسی از کسانی که مرتکب نقض حقوق بشر می شوند، از عوامل اصلی افزایش موارد نقض حقوق بشر به شمار میرود.

به گفته آقای نادری نقض حقوق بشر در حال حاضر 40 در صد در کشور افزایش یافته است.

در همین حال پوهندوی محمد محسن فرید مشاور حقوقی کمیسیون حقوق بشر افغانستان به این با ور است که عدم حاکمیت قانون و فرهنگ معافیت سبب شده تا گراف نقض حقوق بشر در کشور  بلند برود.

وی می گوید افراد متخلف یا معاف می شوند و یا این که دوباره از بند رها می شوند.

آقای فرید، نسبت نا امنی در افغانستان از وضعیت آموزش و پرورش ابراز نگرانی نموده و در ضمن گفت که تجاوزهای جنسی بر کودکان در بخش های افغانستان که از امنیت نسبی برخوردار است، مانع از رفتن گروه کثیری از کودکان به مکتب شده است.

به باور مسوولین کمیسیون مستقل حقوق بشر، نقض حقوق افراد در کشور نخست از خانواده از سوی والدین در مقابل کودکان شان آغاز می شود.

همچنان ازرش دادن پسر نسبت به دختر در میان خانواده ها، تهدید شاگردان از سوی معلمین شان در مکاتب و برخورد نادرست افراد جامعه در برابر یک دیگر شان همه و همه از جمله نقض حقوق افراد شمرده می شود.

احمد شکیب پسر هفت ساله که بعد از رویه نادرست معلم اش از رفتن به مکتب دل سرد شده است می گوید:((در مکتب همیشه معلم مرا لت می نماید ومی گوید که تنبل استی از این رو مه مکتب را دوست ندارم و نمی روم.))

راضیه دختر 17 ساله باشنده شهر کابل می گوید که  در جامعه افغانستان به کار های زنان و دختران کسی ارج قایل نمی باشد.

وی علاوه نمود همیشه برای دختر ها گفته میشود که سیاه سر را چی که به بیرون از خانه کار و یا پیشرفت نماید.

راضیه افزود:((دختر بودن همیش به عنوان  یک تعنه استعمال می شود.))

بحث نقض حقوق بشر در افغانستان، همواره از نگرانی های جدی بوده و نهادهای بین المللی، دولت افغانستان را در مواردی، به ناکامی در تامین حقوق بشر متهم کرده اند.

نظر به آمار کمیسیون ممستقل حقوق بشر در سال گذشته سه هزار و هفتصد مورد نقض حقوق بشر در افغانستان (در کمیسیون مستقل حقوق بشر) ثبت شد ،اما امسال تنها در شش ماه اول، بیشتر از سه هزار مورد نقض حقوق بشری ثبت شده است.

 

 این آمار نشان می دهد که افزایش نا امنی در افغانستان وضعیت حقوق بشری را بدتر کرده است.

 

مسوولین اداره ملی حفاظت از محیط زیست می گویند که اگر در رابطه به آلوده گی محیط زیست کابل توجه نشود، فاجعه بزرگی رخ خواهد داد.

 نجینر دادمحمد بهیر معین اجراییوی اداره ملی حفاظت از محیط زیست در مصاحبه اختصاصی با ماگفت:((آلوده گی هوا و محیط زیست در افغانستان نسبت به کشور های همسایه سه برابر افز ایش یافته است.))

 به گفته آقای بهیر استفاده از گاز، چوپ، ذغال سنگ، تیل و استفاده از چرم به جای مواد سوختی، بخار گازهای طبیعی و دود مواد محروقاتی باعث بیماری های تنفسی، جلدی، قلبی و آلودگی محیط زیست شده است.

 وی علاوه نمود که در حال حاضر هشتاد درصد بیماری های گونا گون به ویژه بیماری های تنفسی، جلدی و قلبی در کشور در نتیجه آلوده گی آب و هوا به میان می آید.

 شماری شهریان کابل نیز از افزایش آلودگی هوای ابراز نگرانی نموده و خواهان توجه جدی و عملی دولت می باشند.

 شکیب پسر 26 ساله که به بیماری  نفس تنگی مصاب است می گوید مدت دوسال می شود که به این بیماری دچار شده است.

 او گفت:((در مقابل آب و هوا حساسیت پیدا نموده و زمانی که به داکتر مراجعه نمودم برایم، توصیه نمودند تا از ماسک برای پوشاندن دماغم استفاده نمایم.))

 این تنها شکیب نیست که در اثر آلوده بودن هوا به بیماری تنفسی مصاب شده بلکه شماری از مردم دیگر نیز از این ناحیه رنج می برند.

 عبدالرحمن سهار معاون ریاست صحت محیطی وزارت صحت عامه میگوید که افزایش وسایط نقلیه، فعالیت دودکش های فابریکات صنعتی و موسسات تولیدی و فعالیت جنراتورها نسبت نبود و کم بود برق که روزانه میلیون ها ليتر بنزین را به مصرف می رسانند، خطری است برای آلوده سازی محیط زیست.

 وی علاوه نمود که آلوده گی محیط زیست از منابع گوناگون منشاء گرفته و با پیشرفت تمدن بشری، توسعه فن‌ آوری و ازدیاد روز افزون جمعیت، شهر کابل با مشکلی آلوده گی هوا و زمین روبرو بوده و هشتاد فیصد بیماری های تنفسی و قلبی از همین هوای آلوده به انسان بروز می کند.

 مسولین  اداره ملی حفاظت از محیط زیست می گوید که برای پاک نمودن هوا در پایتخت تا دو سال دیگر یک صد میلیون دالر ضرورت می باشد.

 به گفته مسوولین این اداره 80 در صد بیماری ها در کابل از اثر آلوده گی هوا بوده  و از هر 1000 بیمار 17 تن از آنان تلف می شوند.

 قابل یاد آوریست که چندی قبل رییس جمهور کرزی نیز از افزایش آلوده گی هوا در کابل ابراز نگرانی نمود، اما مردم خواهان برخورد عملی دولت با این مشکل می باشند.

 

وحیدالله شهرانی سرپرست وزارت تجارت کشور  ( پنجم دلو)  در نشست خبری گفت که مواد نفتی وارد اتی از کیفیت خوب برخوردار نمی باشد.

 این در حالیست که شماری از شهروندان کابل نیز از کیفیت پائین مواد سوختی شاکی بوده می گویند که دولت باید در این زمینه بطور جدی اقدام نماید.

 طارق باشنده مکرورویان در حالی که از بلند رفتن قیمت گاز شکایت دارد می گوید قیمت فی کیلوگاز در سال گذشته 70 افغانی بود و کیفیت آن هم  خوب بود، اما امسال قیمت گاز پایین آمده کیفیت آن نیز کم شده است.

 وی از دولت خواست تا شرکت های گاز را که در شهر کابل فعالیت دارند کنترول نماید.

 در همین حال وحید الله شهرانی سرپرست وزارت تجارت کشور می گوید:((در حال حاضر کنترول و تفتیش مواد نفتی را وزارت تجارت به اداره مستقل نورم و استندارد داده است تا از کیفیت مواد نفتی کنترول نماید.))

 وی علاوه نمود که در حال حاضر 70 درصد مواد نفتی از کشورهای آسیا میانه به ویژه ترکمنستان و قزاقستان به کشور وارد می شود.

 وحیدالله شهرانی با تایید این که مواد نفتی از کیفیت  خوب برخوردار نیست افزود که نظر به آمار اداره ملی حفاظت از محیط زیست 75 در صد محیط زیست از اثر استفاده  مواد نفتی بی کیفیت آلوده میشود.

وی علاوه نمود که به همین منظور با چند تن دیگر از مسوولین  وزارت تجارت در آینده نزدیک به کشور های آسیا میانه سفر خواهند نمود و توافقاتی را در زمینه خرید و وارد نمودن 120 هزار تن مواد نفتی با کشور ترکمنستان  امضاء خواهند کرد.

به گفته مسوولین وزارت تجارت در حال حاضر 64 هزار تن مواد نفتی را افغانستان از تاجکستان بارگیری نموده که قرار است به افغانستان مواصلت نماید.

با آن که افغانستان ذخایر مواد نفتی دست نا خورده دارد مگر سالانه دو الی سه میلیون تن مواد نفتی را از خارج وارد میکند

 

در حالی که بازار فروش طلا در کشور رونق خاص خود را دارد، مراجع دولتی می گویند که طلا به صورت قاچاق به کشور وارد می شود.

 عزیز شمس سخنگوی وزارت مالیه در مصاحبه با ماگفت که مطابق به قانون 25 درصد محصول مالیه طلا اخذ شود.

 وی می گوید که سالانه ده کیلو گرام طلا به صورت قانونی وارد کشور می شود و مالیه آن 25 درصد از نرخ خرید طلا اخذ می شود.

 آقای شمس افزود که چون حجم طلا کم است وارزش آن بلند، از این خاطر بیشتر به صور ت غیر قانونی و قاچاقی وارد کشور می شود و کنترول آن    در شرایط کنونی دشوار می باشد.

 مسوولین وزارت مالیه کشورمی گویند که راه های زیاد غیر قانونی در سرحدات کشور وجود دارد و باید پولیس سرحدی تقویه شود تا این راه ها مسدود شود.

 در همین حال شماری از زرگران شهر کابل از شیوه وارد نمودن طلا توسط قاچاقبران که به صورت قاچاقی وارد کشور می شود شاکی بوده و می گویند که اگر دولت بر کاهش مالیه توجه نماید از این مدرک عایدی خوب را به دست می آورد.

 فرهاد یک تن از طلا فروشان بازار طلا فروشی مشعل در شهر کابل به آژانس خبری روز گفت که محصول گمرکی از طلا زیاد می باشد بدین لحاظ  طلا از راه های قاچاقی وارد کشور می گردد.

 وی علاوه نمود که آنها از یک کیلو طلا 400 دالر به کسانی که طلا را به صورت غیر قانونی وارد می نمایند می پردازند در حالی که اگر این مقدار به صورت قانونی در یافت گردد به مراتب گران تمام میشود.

 زرگران می گویند که اگر دولت در زمینه اخذ مالیات طلا توجه نماید از یک سو وارد ات طلا به سهولت صورت می گیرد و از سوی دیگر نفع آن به دولت  نیز می رسد.

 به گفته زرگران شهر کابل بیشتر طلا از کشور های عربستان، پاکستان و ایران وارد می شود.

 فرید وکیل طلا فروشان فروشگاه متروپول به آژانس خبری روز گفت که اگر طلا به صورت اصولی و قانونی وارد شود از وارد نمودن یک کیلو طلا باید 700 دالر پرداخته شود که این قیمت تمام می شود.

 وی افزود که به همین منظور آنان باید از کسانی که طلای آنان را به صورت قاچاق برای شان می رساند استفاده نمایند.

 طلا فروشان می گویند که بیشتر طلای که به کشور وارد می شود از مرز پاکستان به افغانستان وارد می شود.

 

وزارت تجارت اعلام نمود که صادرات کشور نسبت به سال گذشته 29 درصد افزایش یافته است.

 وحیدالله شهرانی سرپرست وزارت تجارت و صنایع کشور امروز چهارشنبه (نهم دلو ) در یک نشت خبری ضمن بیان این مطلب افزود که مجموع صادرات افغانستان به خارج از کشور در سه ربع اول سال به 426 میلیون دالر رسیده است.

 این در حالیست که مجموع صادرات کشور در سه ربع سال گذشته   107 میلیون دالر را احتوا می کرد.

 سید سلیمان فاطمی رییس اداره انکشاف صادرات افغانستان می گوید که طی این مدت قالین، میوه تازه و خشک، حبوبات، نباتات طبی، محصولات حیوانی، انواع پوست باب، پنبه و سنگ های قیمتی عمده ترین اقلام صادراتی کشور را تشکیل میداد.

 به گفته مسوولین اداره انکشاف صادرات کشور بیشترین صادرات  افغانستان به کشور های پاکستان، ایران، هندوستان، عربستان سعودی، چین و کشور های اروپایی و ایالات متحده امریکا صورت گرفته است.

 آنان می گویند که اگر صادرات به همین شکل ادامه یابد تا ختم سال روان صادرات افغانستان به 500 میلون دالر خواهد رسید.

 عدم توازن میان صادرات و واردات یکی از مسایل مورد بحث در کشور است.

 افغانستان در جمع کشورهای همسایه بیشترین واردات را دارد که کارشناسان این مساله را بر رشد اقتصادی کشور ناگوار می خوانند.

 سید سلیمان فاطمی رییس اداره انکشاف صادارت کشور می گوید که واردات افغانستان در سه ربع سال گذشته سه میلیارد دالر را احتوا میکرد  در حالی که صادرات کشور در همین مدت به 500 ملیون دالر می رسید.

 

 شماری از شهریان کابل از کیفیت پایین روغن های وارد شده به کشور شاکی بوده می گویند که استفاده از این روغن ها سبب بیماری های میان آنها شده است.

 آنان می گویند که در شهر انواع روغن ها به فروش می رسد، اما بیشتر شان تجارتی بوده و از کیفیت خوب برخوردار نمی باشند.

 نفیسه باشنده کابل و کارمند در یکی از دوایر دولتی می گوید که در گذشته صرف روغن حیوانی بالای عضویت مردم تاثیر سوء داشت، اما اکنون روغن های نباتی نیز ضرر دارد.

 وی از وزارت صحت می خواهد تا در زمینه توجه جدی نماید.

 محمد رحیم خوراکه فروش در جاده آسمایی شهر کابل گفت که در بازار انواع روغن های نباتی به فروش می رسد که بیشتر از خارج کشور وارد می شود.

 به گفته او این روغن ها از کشور های پاکستان، مالیزیا، روسیه و عربستان سعودی وارد می شود که خوب تر آنها روغن روسی، عربی و افغانی می باشد و روغن های پاکستانی و مالیزیایی از کیفیت خوب برخوردار نمی باشد.

 در همین حال داکتران می گویند که کلسترول بلند خون و فشار که از چربی زیاد روغن ها به وجود میاید حتا سبب سکته های قلبی و مغزی میان افراد می شود.

 داکتر نجیب الله همدرد متخصص داخله در پولی کلینیک چهار صد بستر کابل می گوید که اکنون خانواده ها از روغن های مشبوع (روغن های حیوانی ) و روغن های غیر مشبوع ( روغن های نباتی ) استفاده می نمایند.

 آقای همدرد می گوید که از نظر طبابت استفاده از روغن های حیوانی به صحت مضر می باشد چون چربی و کلسترول آن نسبت به روغن های نباتی بیشتر می باشد.

 به گفته وی اکنون در روغن های نباتی نیز این مشکل وجود دارد چون درست تصفیه نمی شود    و این روغن ها سبب بیماری های قلبی، هضمی، بند شدن شراین، بلند رفتن کلسترول خون و فشار در میان افراد می شود.

 همچنان کامله سلطانی سرپرست لابراتوار کیفیت مواد غذایی و دوایی وزارت صحت می گوید که از شروع سال تا کنون آنها 295 نمونه از روغن جامد و مایع را که سکتور خصوصی به صورت قانونی (از طریق گمرک) وارد کشور نموده اند تجزیه نموده اند که نتیجه آن مثبت بوده است.

 اما وی علاوه نمود روغن های که به صورت غیر قانونی وارد می شود امکان دارد که در میان آنها روغن های بی کیفیت نیز وجود داشته باشد.

 در حالی که برخی از مردم و فروشنده گان مواد غذایی روغن تولید شده در کشور را با کیفیت می خوانند، اما بیشتر در بازارهای شهر کابل روغن های خارجی به چشم می خورد.

 نعمت الله رییس فابریکه تولید روغن سپین غر می گوید که تصفیه روغن مصرف زیاد دارد از همین خاطر است که بیشتر روغن های وارداتی بی کیفیت می باشند چون به صورت درست تصفیه نمی شود. 

 وی می گوید که فابریکه سپین غر در 24 چهار ساعت ظرفیت تولید 200 تن روغن را دارای می باشد  ومواد خام برای تهیه روغن را از کشور های مالیزیا و هندونزیا وارد می کنند.

 گفته می شود که نقطه ذوبان روغن های که به مصرف می رسد باید 34 درجه سانتی گراد باشد که برابر درجه حرات وجود انسان بوده و اگر از درجه یاد شده نقطه ذوبان بلند باشد به صحت مضرر است.

 داکتر عبدالله فهیم سخنگوی وزارت صحت عامه کشور می گوید که بعضی روغن های که در بازارهای شهر کابل به فروش می رسند، سبب بیماری های سوء هاضمه، گلو دردی، فشار خون و عوارض جانبی در جگر یا کبد می شود.

 به گفته داکتران روغن های جامد که بیشتر در پخت پز خانواده ها از آن استفاده می نمایند چربی آن بیشتر بوده و سبب مسدود شدن رگ های خون و بیماری های قلبی می شود.

 غذاهای حیوانی مانند انواع گوشت، مسکه، قیماق، شیر، تخم مرغ  و روغن های حیوانی  منبع اصلی چربی می‌باشند.

  به علاوه در دانه‌های روغنی مانندچهارمغز، عناب  ، بادام ،زیتون ، لوبیا ،سویا  و کاکاو نیز مقدارزیادی چربی وجود دارد.

 این در حالیست که باشنده گان شهر کابل از دولت و به خصوص وزارت صحت می خواهند تا برای صحت شهریان بر روغن های تولید شده در کشور و روغن های وارد شده از خارج نظارت بیشتر داشته باشند.

 

منابع امنیتی گزارش میدهندکه قاچاقبران مواد مخدر در این اواخر از طریق پست نیزمواد مخدر را به خارج از کشور انتقال میدهند .

 جنرال داود داود معین مبارزه با مواد مخدر وزارا امور داخله در مصاحبه  با ما گفت :(( قاچاقبران مواد مخدر در این اوخر از شیوه های خاصی در قاچاق مواد مخدر استفاده می نمایند .))

 معین مبارزه با مواد مخدر می گوید که اکثرء قاچاقبران درپارسل  ها مواد مخدر را جابجا نموده وآن را  به خارج کشور انتنقاال میدهند،وی میگوید که پولیس مبارزه با مواد مخدر چند تن از این افراد را دستگیر کرده اند .

محمد یاسین رحمتی رییس پست وزرات مخابرات وتکنالوژی کشور با تایید این مطلب میگوید که قاچاقبران  مواد مخدر با مهارت خاصی   در پارسل ها جا سازی می نمایند وبه خارج کشور انتقال میدهند .

  وی علاوه نمود که در جریان سال روان آنها توانسته اند چند قضیه انتقال مواد مخدر را از طریق پست به خارج ویا داخل کشور رسیده گی نمایند.

 رییس پست وزرات مخابرات وتکنالوژی کشور:(( قاچاقابران مواد مخدر که تبعه افغانی بودند ،با استفاده از تاکتیک ها بیشتر از یک کیلو گرام مواد مخدر را در کاغذ گدی پران ،پرده و لباس زنانه جاسازی نموده بودند و می خواستند که به کشور های اروپای قاچاق نمایند، دستگیر شدند ))

 در همین حال معینیت مبارزه با مواد مخدر وزارت امورداخله در یک ماه گذشته توانسته 781 قضیه قاچاق مواد مخدر را درمرکز و ولایات کشور کشف و600  تن از عاملین  آن را دستگیرنماید .

 منبع یادشده میگوید که از این جمله 76  تن مواد مخدر هنگامی به دست آمده که قاچقبران آنرا در معده های شان جابجا نموده بودند

 این منبع می افزاید که  86 موردقضایای مواد مخدر تحت بررسی است     که  با استفاده از قالین ، لباسهای زنانه ، سنگهای لاجورد ، میوه ،  بوت ، جنراتور ، پول  وبوتل های شربت ، به خارج کشور انتقال میشد 

به گفته جنرال داود ،موظفین پولیس مبارزه با مواد مخدر،چهار ده ونیم کیلو گرام هیرویین را که بصورت ماهرانه در سنگ های لاجورد جابجا شده بود نیز کشف نموده اند و عاملین آنرا بازداشت کرده اند   .

وی می گوید که بخاطر باز بودن سرحدات   مواد کیماوی که در ساختن مواد مخدر بکار میرود  عمدتاء از مرز های جنوب وجنوب غربی وارد کشور می شود.

  مسولین وزارت مبارزه با مواد مخدر کشور می گویند که قاچاقبران در انتقال مواد مخدراز حیوانات نیز استفاده نیز می نمایند .

زلمی افضلی سخنگوی وزارت مبارزه با مواد مخدر می گوید :(( قاچقبران مواد مخدر با استفاده از حیوانات و تونل های زیر زمینی  مواد مخدر را وارد کشور می نمایند .))

 نظر به گزارش  وزارت داخله در جریان شش ماه گذشته تا کنون موظفین مبازره با مواد مخدر این وزارت توانسته است تا بیش از 4   تن هیروئین ، 34  تن تریاک ، 57 تن مواد کیمیاوی  ، 322  تن چرس ،  520  کیلوگرام موروفین را ضبط نمایند.

  در این مدت  30    کارخانه تولید مواد مخدر نیز از بین رفته است   

 

 'بازار بوش'، مکانی است  در مرکز شهر کابل که معا مله کننده گان آنرا به این اسم یاد می کنند . در  این بازار، از مواد خوراکی گرفته تا لباس، لوازم آرایشی، وسایل الکترونیکی و خانگی  و لوازم مورد نیاز نظامیان همه وهمه در یافت میگردد .

قبلا مکانی در شهر کابل به اسم بازار بریژنف وجود داشت که اجناس نظامیان شوروی سابق در این محل بفروش میرسید . در این بازار نیز اجناس نظامیان امریکایی بفروش میرسد .

 بازار بوش که فاصله کمی بامقر ( ارگ) ریاست جمهوری کشور دارد به فروش کالا های مستعمل ونو امریکایی اختصاص یافته است.

 همایون جوان 20 ساله که بخاطر خریداری مواد خوراکه خارجی به بازار آمده است ،می گوید :" این بازار، به خاطر عرضه کالاها و محصولات آمریکایی، به نام بازار  بوش در  میان جوانان  شهرت یافته است."

 آرین پسری دیگری است که به گفته خود ش یکی از علاقمندان بازرا بوش بوده وهمیشه مواد مورد نیازاش را در این بازار پیدا نموده وخریداری مینماید ."

 وی که خریطه از مواد خوراکه ومواد پروتین داررا بخاطر قوی شدن عضلات و بدن سازی اش خریداری نموده با اشاره به دوکان های مواد خوراکی این بازارگفت  :" اگر در خریداری مواد خوراکه ومواد آرایشی توجه جدی به تاریخ انقضاء(دوام ) ان نشود ضرر زیاد به ارگانیزم بدن میرساند."

در همین حال مقامات وزارت صحت عامه کشور می گویند که مکتوبی را برای فرمانده "ایساف" فرستاده اند تا از وارد نمودن غذا های تاریخ تیر شده جلوگیری نمایند،مگر متاسفانه تا کنون جوابی دریافت نکرده اند .

 اما داکتر ابراهیم کامل رییس قوانین صحی وزارت صحت عامه کشور در مصاحبه ای با مااز موجودیت خوراکه ها واجناس بی کیفیت که در بازار بوش بفروش میرسد  اظهار بی اطلاعی نموده، افزود که سه روز قبل از بازار یادشده در مورد اجناس تاریخ تیر شده ، شکایت رسیده بود که هیئت یی را موظف نموده اند  تا از انجا بازرسی نمایند .

 نظر به امار وزارت صحت عامه کشور از شروع سال تاکنون این وزارت قادر شده است تا 4 تن مواد خوراکه بی کیفیت را از نواحی شهر کابل جمع اوری نماید .

 اما شماری از شهروندان از موجودیت اجناس بازار بوش رضایت   داشته، می گویند که این بازار خوبی است،کیفیت وسایل و موادیی که در اینجا پیدا می شود، اگر تاریخ مصرف آنها نگذشته باشد، از بازارهای دیگر بهتر است. "

 رامین پسر جوان می گوید :"  باوجودیکه در جریان خریداری تاریخ مواد مورد نیاز را می بینم ،مگر بعضی اوقات فروشنده ها با تبلیغات در مورداجناس ،خریدار را وادار به خریدن می نمایند.

 او با لبخند ی افزود:"شربت مخلوط ازاناناس و نارنج راوقتی به گفته فروشنده ان که تاریخ شربت تازه است خریدم زمانیکه در خانه ان را دیدم تاریخ ان گذشته بود وفروشنده در جانم زده بود ."

به گفته وی با وجودیکه تاریخ ان گذشته بود مگر خوش مزه بود.

 اینکه مواد یاد شده که در بازار "بوش "بفروش میرسد از کجا وارد می شود؟ فدا محمد فروشنده جوان  در بازار بوش  به آژانس خبری روز گفت :" لوازم ومواد یی که در اینجا بفروش میرسد نظامیان امریکایی بیشتر این اجناس را به مردم روستایی هدیه میدهند ،اما مردم بدون استفاده ان را بفروش میرسانند."

 وی افزود،برخی دیگر از این کالا ها از بازار های بزرگ کشور های پاکستان و چین است که به این جا وارد میشود .

عزیز فروشنده دیگر دربازار بوش می گوید که او مواد خوراکی، وسایل الکترونیکی ، لوازم آرایشی و لباس را از مترجمان نیروهای آمریکایی، سازمان ناتو و آیساف می خرد و سپس آنها را به دکانداران بازار بوش می فروشد.

 در همین حال شماری از مردم  ترجیح می دهند که اموال آمریکایی را به دلیل کیفیت خوب آنها خریداری کنند. از سوی دیگر بهای کالاها هم در این بازار نسبتاً ارزان تر از دکان های دیگر است.

 به گفته فروشنده های بازار بوش در این بازار ، بیش از ۶۰۰ دوکان در ۱۲ ردیف وجود دارد  و نام اصلی این بازار، مارکت 9 ستاره است،اما نسبت اینکه در ان لوازم خارجی وامریکایی بیشتر بفروش میرسد بنام بازار بوش مسمی شده است .

با وجود آنکه از فروش اجناس بی کیفیت و تاریخ گذشته در بازارهای کشور ، شکایات پیهم وجود داشته است اما مراجع مسئول

دولتی قادر به کنترول آن نگردیده اند .

 

گراف نقض حقوق بشر در کشور بلند رفته است

 کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان می گوید موارد نقض حقوق بشر در کشور، به تناسب سال گذشته تا دو برابر افزایش یافته است.

نارد نادری سخنگوی کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان می گوید :(( وضعیت حقوق بشر نسبت به سال های گذشته رو به وخامت می باشد ))

 وی علاوه نمود ادامه کشتار غیرنظامیان در کشور در نتیجه عملیات نظامی و حملات گروه های مخالف دولت، از جدی ترین موارد نقض حقوق بشر است .

به باور مسوولان کمیسیون مستقل حقوق بشر ،ادامه فرهنگ معافیت درافغانستان، وسهل انگاری در پیگرد قانونی و بازپرسی از کسانی که مرتکب نقض حقوق بشر می شوند، از عوامل اصلی افزایش موارد نقض حقوق بشر در کشور است.

به گفته سخنگوی کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان نقض حقوق بشر در جال حاضر 40 در صد در کشور افزایش یافته است .

 در همین  حال پوهندوی محمد محسن فرید مشاور حقوقی کمیسون حقوق بشر افغانستان به این با ور است عدم حاکمیت قانون ،فرهنگ معافیت سبب شده تا گراف نقض حقوق بشر در کشور  بلند برود.

وی می گوید افراد متخلف یا معا ف می شوند ویا اینکه از بند رها می شوند .آقای فرید ،نسبت به تاثیرات نا امنی در افغانستان بر وضعیت آموزش و پرورش ابراز نگرانی نموده  و در ضمن گفت که تجاوزهای جنسی به کودکان در بخشهای از افغانستان که از نظر جنگ و نا امنی با مشکلات بزرگی روبرو نیستند، مانع از رفتن گروه کثیری از کودکان به مکتب شده است.

 گفته می شود ، در این اواخر شماری از کسانیکه حقوق شان نقض می شود زیاد شده که حتی از این موارد یاد نمودن ارقام وثبت آن دشوار می باشد

 به باور مسوولین کمیسیون مستقل حقوق بشر نقض حقوق نخست از خانواده از سوی والدین در مقابل کودکان شان آغاز میشود.

وازرش دادن پسر نسبت به دختر در میان خانواده ها ،تهدید شاگردان از سوی معلمین شان در مکاتب وبرخورد نادرست افراد جامعه در برابر یک دیگر شان همه وهمه از جمله نقض حقوق افراد شمرده می شود .

احمد شکیب پس  هفت ساله که بعد از رویه نادرست معلم اش از رفتن به مکتب دل سرد شده است می گوید :" در مکتب همیشه معلم مرا لت می نماید ومی گوید که تنبل استی از این رو مه مکتب را دوست ندارم وبه انجا نمی روم ."

 به همین تریب راضیه دختر 17 ساله می افزاید، در امور زنده گی ام پسمان هستم چون کار دختر وزن در جامعه ما انقدر محسوس نیست .

وی علاوه نمودهمیشه برای دختر ها گفته میشود که  سیاه سر را چی که به بیرون از خانه کار نمایی ویا پیشرفت نمایی.

راضیه علاوه نمود که دختر بودن همیش برای انها به عنوان  یک تعنه استعمال می شود.

بحث نقض حقوق بشر در افغانستان، همواره از نگرانی های جدی بوده است و نهادهای بین المللی، دولت افغانستان را در مواردی، به

ناکامی در تامین حقوق بشر متهم کرده اند.

نظر به آمار کمیسیون ممستقل حقوق بشر در سال گذشته سه هزار و هفتصد مورد نقض حقوق بشر در افغانستان (در کمیسیون مستقل حقوق بشر) ثبت شد ،اما امسال تنها در شش ماه اول، بیشتر از سه هزار مورد نقض حقوق بشری ثبت شده است. این آمار نشان می دهد که افزایش نا امنی در افغانستان وضعیت حقوق بشری را بدتر کرده است .

 

شصت در صد و لسوالی های کشور فاقد راه های موصلاتی اند

 احسان اله ضیا ء وزیر انکشاف دهات کشوردر مصاحبه با طارق گفت که 60 در صد از ولسوالی های کشور نسبت نبود راه های مواصلاتی با مشکلات متعدی مواجه می باشند .

 وی علاوه نمود ،90 درصد مردم    در دهات کشور با فقر گریبانگیر می باشند که دلیل آن نبود راها ی مواصلاتی دهات به ولسوالی ها ومراکز شهرها می باشد .

 به گفته وزیر انکشاف دهات  80 درصد  از نفوس کشوراکنون  در دهات زنده گی دارند که در شماری از روستا ها به دلیل آنکه سرک وجود ندارد حتی کودکان با وسایل حمل ونقل آشنایی ندارند.

 برنامه ملی راه سازی روستایی یکی از برنامه های است که به منظور راه سازی روستایی در کشور به اجراء گذ اشته میشودمحمد مصطفی مستور معین مالی وزارت مالیه کشور می گوید که هدف از برنامه ملی راه سازی روستایی ایجاد تسهیلات واتصال قراء به مراکز تعلیمی ،صحی وبازار ها در تمام فصول سال می باشد .

 به گفته وی شماری ازشهروندان که در روستا های دوردست زنده گی دارند نسبت نبود راه های  موصلاتی   در جریان زمستان بیکار بوده واز نگاه اقتصادی متضرر می شوند .

 به گفته مسولین وزارت انکشاف دهات از سال 2002 تا کنون ده هزار کیلو متر سرک در سطح کشور باز سازی شده است.

 احسان اله ضیا وزیر انکشاف دهات می گوید که در حال حاضر120 هزار کیلو متر سرک روستایی باید ساخته شود تا مشکلات مردم از این ناحیه رفع گردد.

 با این حال وزارت فواید عامه کشور می گوید که سیستم ساختمانی سرک ها در کشور بصورت غیر فنی ومسلکی صورت میگیرد .

 ولی محمد رسولی معین وزارت فواید عامه کشور می گوید که یک ماستر پلان قوی  برای ساختن سرک ها ضرورت می باشد  .

 به گفته آقای رسولی در جریان چند سال گذشته تجربه نشان داده است که سرک های ساخته شده در سال اول خراب شده است  .

 محمد ناصرتیموری مسول پروژه راه سازی روستایی وزارت انکشاف دهات به آژانس خبری روز گفت :((برای راه سازی روستا ها پلان  پنج ساله در نظر گرفته شده است واز جامعه جهانی 500 میلیون دالر برای تطبیق این پلان تقاضا گردیده  است .))

در جریان سه سال یک ملیارد بانکنوت کهنه وفرسوده افغانی از بین رفته است

 شماری مردم از کیفیت پایین بانک نوت های شاکی بوده و می گویند که بانکوت های در معیاد کم از بین رفته ومندرس شده اند .

 رومل پسر جوان می گوید :(( بانکوت های ده افغانی ،بیست افغانی ،پنجاه افغانی وصد افغانی بکلی از بین رفته است ودر حال حاضر بانک نوت های هزار افغانی وپنجصد افغانی نیز در حالت از بین رفتن است  که این خود به سرمایه کشور صدمه وارد می نماید .))

کهنه ترین بانک نوت های که در حال حاضر در بازار های کشور در گردش است، بانک نوت های  ده ،بیست ،پنجاه وصد افغانیگی استند .

 یک تن از صرافان سرای شهزاده کابل می گوید:(( بانکوت ها بدلیل استفاده بیش از حد در معاملات روزانه مردم کهنه وفرسوده شده اند.))

 وی افزود که عمده فروشان بانکوت های فرسوده ومندرس را نمی گیرند و اگر بی گیرند  به ارزش پایین آن را تبادله می نمایند .

 بر اساس قوانین بانکی در کشور تبادله بانکنوت ها با تفاوت قیمت ،غیر قانونی است ،اما روزانه این کار در بازار های شهر کابل به تکرار جریان دارد و کدام ارگانی نیست که جلو این کار را بیگرد .

 در همین حال مسوولین بانک مرکزی (دافغانستان بانک ) می گویند که اگر شهر وندان بانک نوت های فرسوده را به بانک بیاورند وان را با پول جدید تبادل نماید .

 ایمل عاشور مسول دفتر اسناد وارتباط بانک مرکزی به آژانس خبری روز گفت : ریفورم پولی در سال 1381 در کشور پیاده شده است واز سال 1384 جمع اوری پول های کهنه ومندرس آغاز شده است .

 به گفته وی از سال 1384 تا کنون حدود یک ملیارد بانکنوت کهنه از باراز های شهر کابل جمع آوری شده است .واز شروع سال روان تا کنون 585 هزار افغانی جمع آوری شده است .

 در همین حال عبدالغفور فطرت رییس بانک مرکز در مصاحبه با طارق گفت،که آنها تصمیم دارند تا در زمینه امنیت پولی  ترتیبات را داشته باشند وکیفیت ترکیب بانکنوت هارا بلند ببرند .

 وی افزود در حال حاضر در ترکیب بانکنوت های افغانی ،نود درصد کتن وفایبر استفاده شده است واز سوی دیگر در کشور تقریبا تمام معاملات روزانه تجارتی با استفاده از پول نقد صورت  می گیرد ،در حالیکه دربسیاری از کشور های دیگر در معاملات روزانه اصلا از پول نقد استفاده نشده ودر آن جا ها سیستم کریدت کارت و استفاده از چک ها جای آن را گرفته است.

 در همین حال نورخان حیدری آمر عمومی خطرات مالی بانک مرکزی افغانستان می گوید :در نگهداری بانکنوت ها کار برد شهر وندان مهم است.

 وی افزود متاسفانه اکنون در کشور ما فرهنگ نگهداری پول وجود ندارد و پول را بصورت ابتدایی در جیب نگهداری می نمایند .

 آمر عمومی خطرات مالی بانک مرکزی  افغانستان می گوید که در کشور های بیشرفته در بخش نگهداری پول برای شاگردان آموزش داده می شود .

 هم چنان وی افزود که چاپ و طبع پول به توان مالی هر کشور تعلق دارد گه کیفیت ونوعیت پول آن کشور چیگونه باشد .

 به گفته مسولین بانک مرکزی افغانستان در حال حاضر حدود 60_70ملیارد دالر در کشور در دوران  می باشد ونظر به وضعیت اقتصادی کشور این مقدار پول روز تا روز در تغیر می باشد .